วงจรต้นทุนและการบันทึกบันทึกรายการต่าง ๆ ตามวงจรบัญชี

 

วงจรต้นทุน

ต้นทุนในการผลิตสินค้าประกอบไปด้วย  วัตถุดิบทางตรง  ค่าแรงงานทางตรง  ค่าใช้จ่ายในการผลิต  และวงจรของงานซึ่งจะประกอบไปด้วย  การจัดหา  การผลิต  การเก็บรักษาสินค้า  และการขาย  จะมีความสอดคล้องกันตามที่ปรากฏในรูปดังนี้

 

 

 

จากวงจรข้างต้นสามารถสรุปวงจรของงานได้ดังนี้

1.  การจัดหา(Procurement)  จัดหาเกี่ยวกับการสั่งซื้อวัตถุดิบ  การรับมอบและการเก็บรักษา 

วัตถุดิบรวมทั้งการจัดหาและการจัดเตรียมแรงงาน

2.  การผลิต(Production)  เกี่ยวกับการขนส่งวัตถุดิบ จากคลังที่เก็บไปยังโรงงาน การใช้

แรงงาน เครื่องจักร เครื่องมือ  อุปกรณ์โรงงาน ตลอดจนต้นทุนอื่น เพื่อผลิตสินค้าสำเร็จรูป

3.  การเก็บสินค้าในคลังสินค้า(Warehousing) เกี่ยวกับสินค้าสำเร็จรูปที่ผลิตเสร็จแล้วจาก

โรงงานนำไปเก็บในคลังสินค้าเพื่อรอจำหน่ายต่อไป

                4.  การขาย(Selling) การติดต่อ  การขนส่งสินค้าจากคลังสินค้าไปยังลูกค้าตลอดจนการเก็บเงินจากลูกค้า

วิธีการรวบรวมต้นทุน

                การรวบรวมต้นทุนสินค้าที่ผลิต ซึ่งจะต้องสอดคล้องกับวิธีการ  สามารถดำเนินการรวบรวมได้ 2 วิธี

1.  วิธีการบัญชีต้นทุนงาน การบัญชีต้นทุนงานสั่งทำ หมายถึง วิธีการคำนวณต้นทุนการผลิตสินค้าตามที่ลูกค้าสั่ง เหมาะสำหรับกิจการที่รับจ้างทำการผลิตสินค้า      ซึ่งสินค้าที่ผลิตจะมีลักษณะแตกต่างกันตามคำสั่งของลูกค้า การรวบรวมต้นทุนจะแยกตามชนิดของสินค้าที่ผลิต     โดยสะสมต้นทุนตั้งแต่เริ่มผลิตจนเสร็จเป็นสินค้าสำเร็จรูป  และเมื่อผลิตเสร็จแล้วจะส่งมอบให้ลูกค้าทันที  ไม่มีการเก็บไว้เพื่อขายในภายหลัง

                2.  วิธีการบัญชีต้นทุนตอน  หรืออาจจะเรียกว่าการบัญชีต้นทุนช่วงการผลิตเป็นการคำนวณต้นทุนการผลิต  ซึ่งใช้กับกิจการที่ทำการผลิตสินค้าเป็นจำนวนมาก  มีการผลิตต่อเนื่องกันไป  ปกติจะผลิตสินค้าเพื่อเก็บไว้ขายในภายหลัง  เช่น  กิจการผลิตปูนซีเมนต์  น้ำมัน  นอกจากนี้การผลิตที่ต้องผ่านกระบวนการผลิตหลายแผนก  กิจการจะต้องกำหนดกระบวนการผลิตที่เป็นมาตรฐานเดียวกัน และมีการแบ่งงานกันในแต่ละแผนก  ต้นทุนการผลิตทั้งทางตรงและทางอ้อมไม่สามารถคิดเข้ากับงานชิ้นใดชิ้นหนึ่งได้     การรายงานต้นทุนและรายงานสรุปต้นทุนแต่ละแผนกจะทำได้เมื่อสิ้นงวดโดยทั่วไปนิยมรวบรวมต้นทุนของแผนกต่าง ตามงวดเวลา  1 เดือน

 

การบันทึกบันทึกรายการต่าง ๆ ตามวงจรบัญชี

วิธีการบันทึกบัญชีตามรายการต่าง ๆ ตามวงจรบัญชีจะต้องทำความเข้าใจถึงลักษณะของสินค้าคงเหลือของกิจการอุตสาหกรรม ซึ่งสามารถแบ่งออกเป็น 3 ประเภท  ได้แก่

1.  วัตถุดิบคงเหลือ  หมายถึง  วัตถุดิบและวัสดุโรงงานที่ยังไม่ได้เบิกมาใช้และยังคงเหลืออยู่

ณ วันสิ้นงวด

2.  สินค้าระหว่างผลิตเหลือ  หมายถึง  ต้นทุนในการผลิตสินค้าที่ยังไม่เสร็จสมบูรณ์และยังคง

ค้างอยู่ ในกระบวนการผลิต ณ วันสิ้นงวดต้นทุนของงานระหว่างทำจะเท่ากับผลรวมของวัตถุดิบทางตรง  ค่าแรงงานทางตรง และค่าใช้จ่ายในการผลิต ส่วนที่เบิกเข้าสู่กระบวนการผลิต

3.  สินค้าสำเร็จรูปคงเหลือ หมายถึง  ต้นทุนของสินค้าที่ผลิตเสร็จแล้วแต่ยังไม่ขาย และยังคง

เหลืออยู่ ณ วันสิ้นงวด

 สำหรับการบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือ มี 2 วิธี  คือ  การบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบสิ้นงวด

และการบันทึกบัญชีสินค้าคงเหลือแบบต่อเนื่อง  สำหรับการบันทึกบัญชีในระบบบัญชีต้นทุน  จะใช้การบันทึกบัญชีแบบต่อเนื่อง  เพราะเป็นวิธีซึ่งสามารถที่จะคำนวณต้นทุนสินค้าขายและสินค้าคงเหลือได้อย่างรวดเร็ว นอกจากนั้นยังเป็นสิ่งที่จะสามารถควบคุมภายในกิจการได้ดีอีกด้วย

                การคำนวณต้นทุนสินค้าที่ผลิตมี  2   วิธีคือ

 

หน้าที่     1        2        3        4        5    

 

 
นางปภาภัทร  แสงแก้ว
    ครูแผนกวิชาการบัญชี